Newton'un Hareket Kanunları

Newton'un hareket kanunları fiziğin temel kanunlarındandır. Önemli bilimsel uygulamalar bu kanunlar aracılığıyla oluşturulur.

Newton kanunları cisimlerin hareketini tanımlayan belli kanunlardan oluşur. Bu kanunlar insanlığın evreni anlayışını değiştirmiştir. Klasik mekanik bu kanunlar üstünde temellenir.


Newton'un Birinci Hareket Kanunu

Her cisim kendisine, dışarıdan dengelenmemiş bir kuvvet uygulanıncaya kadar durgun veya hareketli durumunu korur. Bu aynı zamanda eylemsizliğin tanımı olarak da düşünülebilir. Eğer dengelenmemiş kuvvetler toplamının oluşturduğu net bir kuvvet yoksa  (yani tüm dış kuvvetler birbirini iptal ediyorsa) cisim sabit bir hızda kalmaya devam edecektir. Eğer hız sıfır ise durgun halde kalacaktır. Eğer ek olarak harici bir kuvvet daha uygulanırsa, bu kuvvet yüzünden hız, değişime uğrayacaktır.

Örneğin sürtünmesiz bir yüzeyde bir top itilene kadar durgun halde kalmaya devam eder ve bir kere itildiği zaman başka bir kuvvet onun durmasına ya da yönünü değiştirmesine sebep olmazsa bir doğru boyunca sonsuza kadar ilerleyecektir.


Newton'un İkinci Hareket Kanunu

Bir cismin momentumundaki değişim oranı bu cisme uygulanan kuvvete eşit ve aynı yöndedir. Bir cismin ivmesi direkt olarak cisme uygulanan kuvvetle orantılıdır ve kuvvetle eş yönlüdür. Bu kanun F = m x a formülüyle ifade edilir. Burada F sembolü m kütleli ve a ivmeli cisme uygulanan net kuvveti temsil eder.

Örneğin sürtünmesiz bir zeminde bir masayı itiyorsunuz, eğer masayı daha hızlandırmak istiyorsanız (yani ivmeyi artıracaksanız) daha kuvvetli itmeniz gerekir (yani kuvveti arttırırsınız). Eğer bu masa daha ağır bir masaya dönüşseydi (yani kütle artsaydı) hızlandırmayı aynı oranda tutmak için öncekinden daha kuvvetli itmek zorunda kalırdınız(yani kuvvet yine artar)


Newton'un Üçüncü Hareket Kanunu

Her etki, karşılığında kendisine eşit ve zıt yönde bir tepki alır.

X cismi tarafından Y cismi üzerine bir F kuvveti uygulanırsa, Y cismi de X cismi üzerine ters yönde bir F kuvveti uygular. Bir avcı tüfeğini ateşlediğinde tüfek üstünde bir geri tepme oluştuğunu hisseder. Avcının hissettiği bu tepme tüfeğin, kurşunları iten kuvvet büyüklüğünde aldığı geri tepkidir.

Uçaklar ve uzay araçları da bu prensiple uçar. Yüksek bir konumda uçaklar jet motorlarını kullanır, bu da şu demektir, motorlar yüksek sıcaklıkta benzin yakar ve bunu arkaya doğru dışarı atar. Yanmış benzinin bu şekilde atılması için arkaya doğru uygulanan kuvvet uçak üzerinde öne doğru eşit büyüklükte bir kuvvet yaratır. Uzay araçlarında da aynı ilke kullanılır.

Newton kanunları çeşitli mühendislik alanlarında önemli uygulamalara sahiptir. Bu kanunlar olmasaydı birçok modern teknolojiye sahip olmamız mümkün olmazdı.

Benzer Yazılar

Hiç yorum yok :

Yorum Gönder

Eklemek İstediğin Bir Düşünceyi Özgürce Yazabilirsin.